Najstarsza Córa Kościoła znów usłyszała głos swojego Ojca. Zakończona właśnie historyczna pielgrzymka papieża Leona XIV do Francji to wydarzenie, które wymyka się prostym, dziennikarskim podsumowaniom. Choć z uwagą śledziliśmy te dni za pośrednictwem transmisji i relacji, wyraźnie dało się odczuć duchowe trzęsienie ziemi, jakie dokonało się w kraju uważanym przez wielu za zlaicyzowaną pustynię. Ojciec Święty nie przyniósł słów potępienia, lecz potężny ładunek nadziei, przypominając, że prawdziwa kultura i miłosierdzie wciąż mają moc odmieniać świat.
Święci na stadionie i żywy Kościół
Kto spodziewał się pustych trybun, ten musiał przecierać oczy ze zdumienia, patrząc na kadry płynące z Paryża. Głównym punktem papieskiej wizyty w stolicy była Msza Święta na gigantycznym Stade de France, który wypełnił się po brzegi modlącym się tłumem. Atmosfera przed liturgią była niezwykła, a wszystko za sprawą poruszającego występu artystycznego. Na płycie stadionu pojawili się aktorzy przebrani za największych francuskich świętych – Joannę d’Arc, Teresę z Lisieux, Jana Marię Vianneya czy brata Karola de Foucauld. Przechadzali się oni w milczeniu między sektorami, przypominając, że obcowanie świętych to nie teologiczna abstrakcja, ale żywa rzeczywistość. Widok młodych ludzi ze łzami w oczach, wyciągających ręce w stronę postaci symbolizujących ich duchowych patronów, był namacalnym dowodem na to, jak bardzo współczesny człowiek tęskni za świętością.
UNESCO i ratunek w kulturze chrześcijańskiej
Jednym z najbardziej doniosłych intelektualnie i duchowo momentów pielgrzymki było wystąpienie Leona XIV w paryskiej siedzibie UNESCO. W sali wypełnionej światowymi elitami, dyplomatami i ludźmi nauki zapadła absolutna cisza, gdy papież, z ojcowską łagodnością, ale i profetyczną stanowczością, mówił o chrześcijańskich korzeniach kontynentu.
Ojciec Święty dobitnie przypomniał, że Europa traci swoją tożsamość. „Kultura, która odcina się od swoich chrześcijańskich korzeni, staje się jedynie pięknym muzeum, w którym brakuje tlenu dla ludzkiego ducha” – mówił papież. „Europa nie zrozumie swojej przyszłości, jeśli zapomni o krzyżu, który ukształtował jej kulturę. Prawdziwa kultura nie wyklucza sacrum, lecz z niego czerpie, stając się mostem między zranionym człowiekiem a kochającym Stwórcą”.
To było wystąpienie, które z pewnością przejdzie do historii. Słowa te, wypowiedziane w centrum świeckiego świata, zabrzmiały nie jak oskarżenie, ale jak naglące koło ratunkowe rzucone tonącemu.
Cisza w Lyonie i łzy w Lourdes
Obserwując relacje z papieskiego szlaku, trudno było nie wzruszyć się podczas kadrów docierających z Lyonu i Lourdes. W Lyonie, w symbolicznym miejscu męczeństwa pierwszych chrześcijan, Leon XIV poprosił o całkowitą ciszę. Ten moment trwał kilka minut. Ponad sto tysięcy ludzi na placu trwało w absolutnym bezruchu i milczeniu. Była to cisza, która przenikała przez ekran – cisza serc, które na nowo otwierały się na działanie Ducha Świętego.
Jednak to w sanktuarium w Lourdes miało miejsce najbardziej emocjonalne wydarzenie. Podczas wieczornej procesji ze świecami papież nagle poprosił o zatrzymanie papamobile. Wbrew protokołowi bezpieczeństwa zstąpił z pojazdu i podszedł do sektora, w którym stała grupa młodzieży z niepełnosprawnościami. Wziął w ramiona płaczącego, ciężko chorego chłopca i ucałował go w czoło. Ten nieplanowany, głęboko ludzki i ojcowski gest powiedział o Bożym współczuciu więcej niż tomy teologicznych traktatów.
Nawiązując do tego momentu w swojej homilii, papież zostawił nas z potężnym przesłaniem o nadziei i działaniu w zlaicyzowanym świecie: „W świecie, który tak bardzo próbuje żyć, jakby Boga nie było, to wasze miłosierdzie i wasza autentyczna radość są największymi argumentami za Ewangelią. Nie bójcie się być oazami nadziei na zlaicyzowanych pustyniach dzisiejszych czasów! Pamiętajcie, że Boże miłosierdzie ma zawsze ostatnie słowo”.
Zostawić ziarno i prosić o deszcz
Kończąc śledzenie tej niezwykłej podróży apostolskiej, pozostajemy z sercami przepełnionymi nadzieją. Papież Leon XIV pokazał, że Kościół nie jest skansenem przeszłości, ale dynamiczną siłą, która potrafi odpowiadać na najgłębsze pragnienia współczesnego człowieka. Pielgrzymka ta była zasianiem ewangelicznego ziarna na francuskiej i europejskiej ziemi.
