Poczet papieży Leonów (cz. 2/2)
Wydawałoby się, że wraz ze świętym Leonem IX został przezwyciężony kryzys związany ze słabymi Leonami od VI do VIII (być może także V?), którzy byli wynoszeni na Urząd Piotrowy w niechlubnym X wieku przy pomocy władz świeckich. Tymczasem w historii papiestwa pojawił się jeszcze jeden kryzys, na progu czasów nowożytnych, jako skutek renesansu (humanizmu).
LEON X (217. papież od 11 lub 19 III 1513 do 1 XII 1521 roku), urodzony we Florencji jako syn władcy tego miasta z rodu Medyceuszy (Wawrzyńca), otrzymał imię Jan (stąd Giovanni de Medici). W wieku 13 lat, za sprawą wpływów ojca, został kardynałem in pectore (w sekrecie); nominację upubliczniono i kreowano go kardynałem-diakonem w 1492 roku (miał wtedy 16 lat); otrzymał także wiele innych funkcji w Kościele. Po wyborze na Urząd Piotrowy w marcu 1513 roku musiał przyjąć zarówno święcenia prezbiteratu (kapłaństwo), jak i konsekrację biskupią (miał ponad 37 lat). Kontynuował rozpoczęty w 1512 roku Sobór Laterański V, aczkolwiek już kilka miesięcy po jego zakończeniu miało miejsce wystąpienie reformacyjne Marcina Lutra (1517; augustianina). Leon X wydał bullę „Exurge Domine” (Powstań, Panie; 1520) potępiającą Lutra, a gdy ten ją spalił, nałożył na niego ekskomunikę (3 stycznia 1521 roku). Ogólnie rzecz biorąc, papież Leon X był hojnym i rozrzutnym mecenasem sztuk i nauk. Z tej racji, że Reformacja zapoczątkowana przez Marcina Lutra odrzucała prymat papieski, powstało w kolejnych wiekach dużo paszkwili o Następcach św. Piotra, nie wiadomo więc, ile złych rzeczy przekazywanych o Leonie X jest prawdziwych.
LEON XI (232. papież od 1 do 27 IV 1605 roku), urodzony we Florencji w 1535 roku jako Alessandro de Medici, bliski krewny Leona X. Został kapłanem (1567), biskupem w mieście Pistoia (1573), arcybiskupem Florencji (1574) i kardynałem (1583). Piastował także urząd prefekta watykańskiej Kongregacji ds. Biskupów i Zakonników (1598-1605). Trwający niecały miesiąc pontyfikat 70-letniego Ojca Świętego naznaczony był jego zmaganiem się z chorobą.
LEON XII (252. papież od 28 IX 1823 do 10 II 1829 roku), urodzony w Monticelli di Genga (Fabriano), na zamku w rodzinie hrabiowskiej, w 1760 roku, jako Annibale della Genga. Studia w Papieskiej Akademii Kościelnej. Święcenia diakonatu i prezbiteratu (1783), arcybiskup tytularny Tyru (1793), nuncjusz w Niemczech (1794-1800), kardynał i arcybiskup Senigallii (1816), pełnił także urzędy watykańskie, m.in. prefekta ds. Rezydencji Biskupów (1820-1823). W momencie wyboru na Urząd Piotrowy miał 63 lata, ponoć początkowo nie chciał przyjąć elekcji ze względu na zły stan zdrowia. Oficjalna strona internetowa Stolicy Apostolskiej zamieszcza 18 jego dokumentów, w tym dwie encykliki. Pierwsza z nich, „Ubi primum” (z 5 maja 1824 roku), ma charakter programowy, liczy 7 stronic. Leon XII wychodzi w niej od zacytowaniu „Mowy 3” św. Leona Wielkiego o lęku, przerażeniu i niegodności człowieka wobec zadań otrzymywanych od Boga (n. 1). Potem adresatom encykliki, tj. „wszystkim patriarchom, prymasom, arcybiskupom i biskupom”, naszkicował główne problemy Kościoła w tamtym okresie: zachowanie ostrożności przy promowaniu kandydatów do święceń (n. 5), konieczność rezydowania biskupów we własnych diecezjach (n. 6-10), zaangażowanie się w przezwyciężanie zagrożeń dla wiary płynących ze świata (n. 11-23) i potrzeba współpracy ze świeckimi książętami (n. 24). Dokument kończy się prośbą o modlitwę i błogosławieństwo pokoju (n. 25).
LEON XIII (256. papież od 20 II 1878 do 20 VII 1903 roku), urodzony w Carpineto Romano jako Vincenzo Giaocchino Pecci, w 1810 roku. Święcenia subdiakonatu, diakonatu i prezbiteratu (wszystkie w grudniu 1837 roku), doktorat z teologii i obojga praw, arcybiskup tytularny Damietty (Egipt) i nuncjusz w Belgii (1843-1846), arcybiskup Perugii (1846), kardynał (1853) i kamerling Świętego Kościoła Rzymskiego (od 21 września 1977 do 20 lutego 1878 roku). Jako papież wydał największą liczbę encyklik, mianowicie 86, w tym tę najsłynniejszą, „Rerum novarum” (1891) – O kwestii robotniczej. Najdłużej żyjący papież w historii, umarł w wieku 93 lat i ponad 4 miesięcy (Benedykt XVI żył dłużej, ale jako papież emerytowany).
LEON XIV (267, papież od 8 V 2025 roku), urodzony w 1955 roku w Chicago, Amerykanin (USA), augustianin (OSA), misjonarz w Peru, biskup od 2014 roku, kardynał od 2023 roku, prefekt Dykasterii ds. Biskupów od 2023 roku; dotąd Robert Francis Prevost. Jego pierwsze słowa po „Habemus papam” brzmiały następująco: „Pokój z wami wszystkimi! Najdrożsi bracia i siostry, to jest pierwsze pozdrowienie Chrystusa Zmartwychwstałego, Dobrego Pasterza, który oddał życie za Bożą owczarnię. Ja także chciałbym, by to pozdrowienie pokoju przeniknęło wasze serca, dotarło do waszych rodzin, do wszystkich ludzi, gdziekolwiek się znajdują, do wszystkich ludów, do całej ziemi. Pokój z wami!”
Syntetyzując: wśród czternastu papieży Leonów jest 5 świętych (na razie); poczet wszystkich Biskupów Rzymu o tym imieniu obejmuje 1 Niemca i 1 Amerykanina oraz 12 Włochów; w tym gronie znajduje się 3 zakonników (2 benedyktynów i 1 augustianin); jest także 3 byłych prefektów Dykasterii ds. Biskupów (pod różnymi nazwami); aż 9 z nich w momencie wyboru na Urząd Papieski nie miało święceń biskupich (ich przyjęcie sprawiało, że z elektów stawali się faktycznie papieżami); 3 nie miało tytułu kardynała.
Z Bogiem!
(Hope)
