Wiara: Święta Agata – dziewica i męczennica z Katanii

5 lutego 2026 roku, Kościół obchodzi wspomnienie świętej Agaty – jednej z najstarszych i najbardziej czczonych męczennic wczesnego chrześcijaństwa. Jej imię wymawiane jest w Kanonie Rzymskim podczas każdej Mszy św. (wraz z innymi wielkimi dziewicami-męczennicami: Cecylią, Agnieszką, Łucją i Anastazją). To święta, która w III wieku wybrała Chrystusa ponad wszystko – nawet ponad życie, honor i bogactwo.

Święta Agata urodziła się około 235 roku w Katanii na Sycylii, w zamożnej, arystokratycznej rodzinie rzymskiej. Od najmłodszych lat była piękna, wykształcona i głęboko wierząca. Po przyjęciu chrztu złożyła prywatny ślub czystości – oddała się całkowicie Chrystusowi jako swojemu Oblubieńcowi. Żyła w dziewictwie, oddając się modlitwie, pomocy ubogim i życiu według Ewangelii.

Jej uroda i szlachetne pochodzenie przyciągały wielu zalotników. Jednym z nich był prefekt (gubernator) Sycylii – Quintianus (lub Kwintylian), który pożądał nie tylko jej piękna, ale i majątku. Gdy Agata stanowczo odrzuciła jego zaloty, mówiąc, że jest już „poślubiona Chrystusowi”, rozgniewany prefekt postanowił zemścić się. Wykorzystał edykt cesarza Decjusza z 250 roku, który nakazywał prześladowanie chrześcijan i zmuszał ich do składania ofiar bożkom pogańskim.

Agata została aresztowana jako jedna z pierwszych w Katanii. Prefekt próbował ją zmusić do wyrzeczenia się wiary i oddania się jemu – najpierw łagodnymi słowami, potem groźbami, a w końcu okrutnymi torturami.

Najbardziej znany i wstrząsający element jej męczeństwa to okaleczenie piersi – Quintianus kazał je odciąć szczypcami lub nożami. Agata, mimo niewyobrażalnego bólu, odpowiedziała mu słowami: „Okropny tyranie, zapomniałeś o własnej matce i o piersiach, które cię karmiły, że ośmielasz się tak okrutnie mnie okaleczać?”

Po tym okropieństwie została wrzucona do lochu, gdzie – według tradycji – ukazał się jej św. Piotr Apostoł i uzdrowił jej rany. Prefekt nie ustępował: kazał ją bić, głodzić, rozciągać na kole, a w końcu rzucić na rozżarzone węgle. W tym momencie Agata modliła się: „Panie, któryś mnie odjął od świata, zachowaj mnie teraz od ognia piekielnego!”

Zmarła 5 lutego 251 roku, mając około 20 lat, z modlitwą na ustach: „Panie, w Twoje ręce oddaję ducha mojego”

Już wkrótce po jej śmierci wybuchła Etna – lawa zbliżała się do Katanii, grożąc zniszczeniem miasta. Mieszkańcy, w panice, wybiegli z procesją, niosąc welon św. Agaty z jej grobu. Gdy welon został uniesiony naprzeciw lawie, strumień magmy zatrzymał się i zmienił kierunek – ocalił miasto! Od tamtej pory Katania czci św. Agatę jako swoją główną patronkę, a jej święto obchodzone jest tam bardzo uroczyście – z procesjami, fajerwerkami i specjalnymi słodkościami w kształcie piersi („minne di Sant’Agata”).

Fot.: Wikipedia/Agata Sycylijska